• 39
  • 4

عنوان: تغییرات اقلیمی و امنیت ما1 شنبه 15 فروردین 1394

ارسال کننده: محمود رستمی تبار




( توضیح عکس: رودخانه ای فصلی در باینگان - پاوه (دروای مه هه ر)  که معمولا در فصل بهار خروشان و امسال بی آب است)

امنیت ما وتغییرات اقلیمی

در این فصل بهار که فصل شکوفه های زیبا و طروات و شادابی طبیعت و آغاز فصل رویش دیگری در حیات ماست دوست نداشتم و ندارم دل خوانندگان گرامی مکدر گردد . اما نگرانی نسبت به آینده محیط زیست بر احساس غلبه می نماید. راهی نیست جز اینکه برای حفظ محیط زیست همه نگران سازیم.

 ما جزء 12 درصد مردمی هستیم که در یک چهارم نقاط خشک یعنی در میان و دامنه کوهها و رشته کوهها ( کوهستان) زندگی می کنیم. کوهستان و خاک آنها در معرض فرسایش ، سیلاب های تند و ویرانگر، بهمن های مخرب، لغزش و جابجایی های عظیم ، آتشفشان های خانمانسوز و زلزله های مخرب می باشند. ما جز آن دسته از مردمی هستیم که گزارش های سازمان ملل و تحقیقات متعدد در خصوص ساکنین کوهستان نشان می دهد، بدلیل وضعیت جغرافیایی جزء فقیر ترین و گرسنه ترین مردم دنیا هستند.(این آمار بیانگر وضعیت کوهستان نشینان در سطح جهان بوده و شاید در سه چهار دهه قبل نیز بیانگر وضع ما)!

از سویی کوهستان  جزء مهم ترین بخش های کره زمین برای ادامه حیات می باشند.

کوهستان ها و کوهها هدایای الهی و ذخیرگاه های طبیعی آب شیرین و تازه و با کیفیت بالا,منبع تامین بیوماس و محصولات جنگلی و چوبی و سرشار از تنوع زیستی شامل گونه های گیاهی و جانوری و ژنی و به لحاظ زیبایی شناختی چشم نوازترین مناظر جهان را در بر می گیرند.

بومیان کوهستان نشین دارای دانش و فرهنگ غنی در رفتار با خود و طبیعت بوده و احیا و حفظ این دانش و فرهنگ مورد تاکید کنفرانس های محیط زیستی جهانی می باشد.

منطقه ما یعنی هورامان در دامنه رشته کوهها های زاگرس و شاهو  در کلاس سه وچهار تقسیم بندی های کوهستانی به لحاظ ارتفاع قرار دارد، در شرایط معمول از بارش های 1000 تا 1200 میلیمتر در باینگان و نودشه و و حدودد 1000میلمتری در سایر نقاط شهرستان را برخوردار می باشد.(سایت هواشناسی کرمانشاه) در سال بارندگی جاری نیز شهرستان تقریبا بدون تفاوت چشم گیر نسبت به سال گذشته (با یک درصد کاهش) و تا 13 اسفندماه 93 با 480 میلمتر بارندگی وضعیت نسبتا مطلوبی دارد. اما گرم شدن هوا و تبخیر 1850 تا 1760 میلمیتری (سایت هواشناسی کرمانشاه)  نیز در سطح شهرستان وجود دارد که تهدیدی برای خشکی زمین می باشد.

علیرغم این بارش ها الگوی بارش از برف حتی در ارتفاعات به باران و تگرگ تغییر شکل داده و دیگر شاهد یخچالهای طبیعی نیستیم و این امر چنانچه قبلا نیز ذکر شده است برای کوهستان و مردمان سخت کوش دامنه هایش خبر خوبی نیست. چرا که ارتفاعات و کوهها سفید پوش بعنوان اصلی ترین ذخیره گاه و عامل توزیع تدریجی و متوازن آب شیرین وخود برف تامین کننده فرصت نفوذ به درون زمین با توجه به شیب تند ،  برای ساکنین دامنه کوهها و مردمان دوردست ساکن در دشتها محسوب می گردد، دیگر وجود خارجی قابل توجهی ندارد.

چند سالی است شاهد بهمن های خروشان و جوشش چشمه ها نیستیم. رودخانه های دائمی به رودخانه های فصلی و مقطعی تبدیل شده اند. علاوه برآن بدلیل بافت غالبا آهکی فاقد سفره های زیر زمینی گسترده نیز می باشیم . و در هرنقطه از کوهستان که چاهی چه با مجوز و چه بدون مجوز زده شود مرگ تدریجی چشمه ای را در حاشیه آن شاهد خواهیم بود.

متاسفانه امسال حتی شاهد سردرگمی درختانی بودیم که تغییرات اقلیمی آنها را گیج کرده بود که بالاخره شکوفه بدهند یا ندهند ، جوانه بزنند یا نزنند و الی آخر...

بنابراین آنچه که در نتیجه تغییرات اقلیمی ما را تهدید می کند از دشت ها بیشتر است. به لطف شرایط اقتصادی و اجتماعی در دهه های گذشته و حرص بعضی از همو طنان و عدم آگاهی قریب به اتفاق مردم تنوع زیستی نیز به حداقل ها کاهش یافته و یا گیاهان و جانوران بومی منقرض شده اند. آنچه در توسعه پایدار کوهستان مهم است و باید لحاظ شود شکنندگی خاص اکوسیستم های آن است. ما زنجیره های غذایی را از هم پاشیده ایم و با پرورش گراز سعی در حفظ تنوع زیستی داریم. ما نسل کبک و پرنده و چرنده و خزنده را برچیده ایم و انتظار داریم در فصل بهار مورد تهاجم ملخ قرار نگیریم. یکی از عوارض مهم تغییر اقلیم و گرمایش زمین حضور گونه های نوظهور و حتی بیماری های نوپدید و باز پدید می باشد.

رشد جمعیت و تمایل به شهر نشینی غیر متوازن با بافت منطقه ، احداث جاده های ضروری و غیر ضروری و حرص و آز ما برای داشتن سرپناه وسیع تر نیز، موجب منحصر شدن حداقل آبهای شیرین موجود جهت شرب، تبدیل فضای سبز و زمین های قابل کشت و باغات جهت مصارف انسان و تسریع و تشدید تخریب اکوسیستم ها  شده است.

کوه خواری و مرتع خواری و چشمه خواری نیز بلایی دیگر است که نفس را از کوهستان گرفته اند. ریشه کنی گونه های متعدد گیاهی به بهانه خوراکی و گیاهی و عدم نظارت برآن نیز تشدید کننده مشکلات ماست.

و چه دیر هنگام بعضی دوستان تفنگ هایشان را شکستند ، آنگاه که دیگر جانوری زینت بخش کوهستان رنگین مان نیست؟!!

اینها برای ما تنها یک پیام دارد و آن این است که امنیت زندگی ما و امنیت غذایی ما در سطح محلی  به لطف عملکرد ما و کل بشر در سطح جهانی در معرض خطر جدی قرار گرفته است.

چه باید کرد ...... (ادامه دارد)

 

 
  • شما می توانید بحث را در رابطه با این مطلب، همراه با ارائه پاسخ، پیشنهاد، انتقاد و یا تکمیل آن ادامه دهید.
انتخاب دسترسی:فرد

  • نظرات
نام و نام خانوادگی:
نظرشما:ارسال